Klaarmaken voor de winter

Op steeds meer plekken in de tuin wordt het kaal. Als ik vervolgens ook nog het onkruid verwijder is het zelfs leeg zwart. Voor de meeste tuinders ideaal voor de winter. Zwart ziet er mooi opgeruimd uit en ik moet zeggen dat ik ook echt wel geniet van die mooie zwarte, opgeruimde tuintjes om mij heen. Toch heb ik liever een bedekte aarde. Hoe ik dat doe, dat verschilt per tuinvak. In het ene vak staan vaste planten en daar is sowieso al weinig aarde te zien. Onder de struiken groeit vaak bodembedekker. Het scheelt in het onkruid én het beschermt de aarde tegen uitdroging.

Op andere plekken heeft zich tijdens de zomer phacelia uitgezaaid. Mijn favoriete groenbemester die vele insecten aantrekt. Het nadeel is dit jaar dat het zó goed groeit dat mijn tuin een wildernis lijkt. En hoewel dat bij mij wel vaker het geval is, heb ik diep in mijn hart toch ook liever een nette tuin. Maar, meer nog dan de nette tuin, wil ik dat insecten zich thuis voelen. Dus laat ik de phacelia groeien en bloeien, zolang het niet in de weg staat.

De laatste tijd kon ik echter halverwege mijn tuin de paden niet meer zien en stond deze mooie groenbemester kniehoog. Toen werd het me toch wat teveel. In een uurtje had ik de meeste phacelia uitgetrokken en waren de paden weer zichtbaar. De uitgetrokken phacelia scheur ik in stukken en gooi ik op de aarde. Nog een manier om de aarde te bedekken. De planten vergaan makkelijk en volgend jaar zal ik er weinig last meer van hebben. Hooguit zijn er nog wat dikke stengels niet goed verteerd, maar die zijn dan inmiddels zo broos als luciferstokjes en zo opgeruimd. Ondertussen houden ze het vocht in de aarde, geven ze het bodemleven voeding en werkzaamheden. Terwijl ik komende winter mijn naaihobby weer oppak, doen de bodemdiertjes het werk in mijn tuin.

De stukken tuin die ik nu nog leegmaak moeten het met een andere bodembemester doen. Winterrogge is de enige die nu nog te zaaien is (al zou je met dit mooie weer altijd wat kunnen uitproberen). Helaas komt de winterrogge bij mij vaak pas in het voorjaar op, juist als ik weer wil gaan beginnen. Toch zaai ik alles in. Want voor ik de tuin in het voorjaar weer op orde heb, houden de groenbemesters de tuin ‘bezet’. Waar al wat groeit, kan niet óók onkruid groeien.

Het komkommerkruid wat ik een maand geleden nog heb ingezaaid is, dankzij de warmte vermoed ik, behoorlijk gegroeid. Nu ik laatst het onkruid er tussenuit heb gehaald lijkt het een stuk netter. Wat heerlijk om zo de tuin winterklaar te maken.

Groenbemesters

Er komen steeds meer lege plekken in de tuin. Er zijn nog wel wat groenten te telen maar eigenlijk vind ik het voor dit jaar wel even goed zo. Om de aarde niet helemaal kaal te laten zaai ik groenbemesters in.

De phacelia heeft zichzelf al (zeer) rijkelijk uitgezaaid en zorgt voor een mooi groen tapijtje rondom de tegels. Op de plek van de kapucijners heb ik winterrogge en komkommerkruid gezaaid. Gezien de hongerige vogels die altijd in de buurt van de tuinen lijken te ‘hangen’ heb ik er maar een net op gelegd. Ik kan zien dat het onkruid eronder al begint op te komen. Nu de groenbemesters nog.

Aardappels rooien

Vorige week ben ik aan het aardappels rooien geweest. Jaja, in mei, ik zal zeker de eerste zijn van het complex. Ik kwam geweldig grote aardappels tegen, zulke waarvan je aan één al genoeg hebt voor je maaltijd. Ik vind het dan ook heel bijzonder dat ik zulke dikkerds vorig jaar bij het oogsten niet tegengekomen ben. Je kúnt ze eenvoudigweg niet over het hoofd zien. Blijkbaar wel. Vorig jaar heb ik genoeg aardappels in de grond laten zitten om nog een maand van te kunnen eten. Aardappels rooien is niet mijn sterkste kant.

Dit jaar ga ik maar verder met rooien, al gaan de piepers nu wel bij het afval. Overal komen namelijk aardappelplanten op, het onkruid is er niks bij. Van sommige stukken wist ik dat er nog wat in moest zitten. Vorig jaar was ik druk bezig met het rooien en tegelijkertijd probeerde ik de wortels van de pispotjes uit de aarde te vissen. Op den duur was ik de draad kwijt en wist ik niet meer waar ik precies gebleven was. Als er dan óók nog eens twee weken voorbij gaan voor je weer verder kunt… Nou ja, vandaar dus.

Inmiddels is er weer heel wat gerooid en hopelijk blijven de aardappelplanten nu weg. De phacelia die overal opkwam moet ook steeds meer terrein inleveren. Zolang ik er niks voor in de plek zetten kan mag het blijven staan voor de bijen. Ze maken er druk gebruik van. De rest wordt gerooid, klein gemaakt en over de tuin verspreid. En dan is een stukje tuin heel snel netjes te maken. Wat dat betreft heb ik liever wat teveel phacelia dan aardappels 😉

Opruimen

Het beeld dat ik van de staat van mijn tuin heb en het beeld dat mijn omgeving van mijn tuin heeft, loopt waarschijnlijk niet gelijk op. Zo zijn er bepaalde paadjes die je in deze tijd van het jaar eigenlijk niet kunt betreden door overhangende takken. Ik vermijd ze gewoon, anderen valt het op dat het daar wel érg begroeid is. En het aanzicht van de tuin… tsja, dat oogt dit voorjaar ‘wat’ rommelig. Er staan prachtige bloeiende bijenplanten, maar het is wel wat chaotisch. Een ander zal het omschrijven als ‘daar is dit hele jaar nog niks aan gedaan.’

Achterin de tuin (waar niemand komt behalve ik) is het netjes opgeruimd en overzichtelijk. Alle paadjes zijn er begaanbaar en er staat niet meer dan een paar sprietjes onkruid. De kas is weer helemaal bijgewerkt en is door een ringetje te halen. Met dat in mijn achterhoofd vind ik mijn tuin mooi op orde. Toen ik gister aan de slag ging in het voorste stukje van mijn tuin bedacht ik mij dat juist dát stukje het visitekaartje van mijn tuin is. De phacelia was uitgebloeid en de dode planten stonden een meter hoog. Er tussen stond her en der nog wat dode spinazie, klaar om het zaad ervan te vangen. Ik moet toegeven, eigenlijk zag het er gewoon slordig uit.

Inmiddels is er wat aan gedaan. De phacelia is in een zak gegaan, dat gaat mee naar de M&M-tuin. Daar mag een groenbemester rijkelijk groeien, alles beter dan onkruid. De spinazie is ook in een zak gegaan om mee naar huis. Het moet nog verder drogen en in het najaar kan ik weer spinazie zaaien. Binnenkort zal ik nog een keer moeten want er zal genoeg uitgezaaide phacelia opkomen. En dan is er plek voor sla. Om het echt netjes te maken zal ik er nog wel een keertje aan de slag moeten, maar het begin is gemaakt.

 

 

Bloei in oktober

dscn2946Er bloeit nog van alles in de tuin. De zinnia’s geven niet om een beetje kou, net zoals de dahlia’s. De phacelia (bijenvoer) komt nog tot bloei voor het winter wordt, de petunia’s teren waarschijnlijk op hun laatste bloemetjes. De duizendknoop en Suzanne met de mooie ogen en de rozenstruik bloeien allemaal zowaar nog. Alleenbijenvoer petunia Duizendknoop Suzanne met de mooie ogende vlijtige liesjes zijn helemaal afgestorven. Heerlijk om in oktober nog een bosje bloemen uit eigen tuin te kunnen halen. Met deze foto’s kunnen jullie ook even meegenieten.

Bijenvoer (phacelia)

phacelia bijenvoerDe plant die jullie de afgelopen week op de foto zagen is Bijenvoer (phacelia tanacetafolia). Het moment dat ik kennismaakte met deze plant was na het zaaien van een zakje bijenbloemenmengsel. Om de bijen te helpen nu ze in zwaar weer zitten zijn worden deze zakjes op veel plaatsen verkocht of zelfs uitgedeeld. Al snel na de start van de bloei ontdekte ik dat het zijn naam eer aan doet: bij zonnig weer zit het vol met bijen en hommels en klinkt er een gezellig gezoem.

De plant is niet alleen uiterst nuttig voor het voeden van bijen maar ook nog eens te gebruiken als groenbemester. Voor de plant zaad gaat maken zul je de plant dan onder de grond moeten werken. Het zorgt voor organische stof wat een waardevolle toevoeging is voor je tuingrond. Bij vorst gaat de plant dood maar een beetje vorst kan het blijkbaar wel verdragen want deze plant heeft de winter overleefd. Sterker nog, ik heb de plant in het najaar al flink ingekort omdat ik niet meer over mijn paadjes kon lopen en inmiddels kan ik de snoeischaar er alweer in zetten. Er blijft echter altijd wat staan voor de bijen, ik vind hun aanwezigheid zeer aangenaam en geniet van hun gezoem en af- en aanvliegen.

Welke plant staat er op de foto van de week?

Een warme winter

DSCN2091 Een warme winter… tsja… wat moet je daarmee? In principe zou ik nog kunnen tuinieren, ware het niet dat alles zo nat is en het geen seizoen is om veel te verbouwen. De tuin is echter al bijna in de voorjaar-stand. De phacelia is nog niet gestopt met bloeien, evenals de rode roos. De appelboom en rode bessenstruik beginnen alweer uit te lopen. Als hDSCN2089et nu hard zou beginnen te vriezen kan dat wel eens hun einde betekenen. Ik hoop het niet. Een nadeel van deze warme winter is dat het onkruid maar door blijft groeien terwijl er niemand komt om het in toom te houden of uit te trekken. Al dat groen dat jullie zien aan de voet van de Japanse wijnbes (foto onder) is geen bewust geplante bodembedekker maar weelderig groeiend onkruid. En zo onder de stekelige Japanse wijnbes is het onkruid weghalen zo vervelend… Het was dus niet voor niks dat daar nog wat was blijven vóór de winter. Maar zodra het eerste lentezonnetje weer gaat schijnen zal ik blij zijn dat ik weer wat kan aanpakken in de tuin! 😉 DSCN2090

Groeispurt

phaceliaEen tijdje geleden merkte ik al op dat de phacelia, die ik netjes op tijd had gezaaid, al behoorlijk groot was geworden. Het groeide al enigszins over het pad heen. Op de foto links, 5 oktober, is de plant al groot maar is het nog ruim van het pad verwijderd. Een maand later moet ik deze flink snoeien omdat andere tuinders er anders last van hebben.

Jammer van zo’n mooie bijenplant? Nee hoor, ik heb de plant meteen gebruikt waar het voor bedoeld was: de grond verbeteren! Het vak ernaast ligt nu bezaaid met phacelia, ’t zag er erg vrolijk uit al is dat na één dag natuurlijk niet meer zo groen en paars. De planten staan nog steeds in de tuin en kan ik waarschijnlijk in het voorjaar nogmaals inzetten. Ondertussen kan het veldje, waar ik net knoflook heb geplant, alvast wat voeding en vooral organische stof verwerken om de bodemdiertjes te stimuleren.

groenbemester phacelia

De opkomst van de groenbemester

Op verscheidene plekken in mijn tuin heb ikDSCN0157 groenbemesters gezaaid. De phacelia moet nu opgekomen zijn, anders gebeurt het waarschijnlijk niet meer. Deze had ik dan ook een stuk eerder gezaaid dan de winterrogge. En gelukkig, er is al heel wat phacelia te zien. Op sommige plekken heeft het zelfs zoveel tijd gehad om te groeien voordat het kouder werd dat ik er eigenlijk alweer wat van moet snoeien. Het hoofdpad van het volkstuincomplex heeft het al weten te bereiken en ook mijn eigen pad is niet meer goed begaanbaar. Het bloeit royaal en maakt waarschijnlijk nog vele insecten blij.

De andere groenbemester, namelijk de winDSCN0702terrogge, heb ik ook al gesignaleerd. Het is wat moeilijker te zien waar het opkomt omdat het nogal veel gelijkenissen vertoont met gewoon gras. Nu het wat groter wordt is het verschil duidelijker. Gras komt met hele pollen tegelijk en begint op den duur te bloeien. De winterrogge heeft een breed blad. Zie de foto van de winterrogge hiernaast. DSCN0165

Uw bestelling is gearriveerd

DSCN0142Na het schrijven van verschillende blogberichten over groenbemesters werd het hoog tijd om zelf eens wat zaden van deze nuttige plantjes aan te schaffen. En zo werd er deze week een mooi pakketje bij mij bezorgd met twee kilo zaad van Winterrogge, een halve kilo van zoete gele Lupine, een klein zakje Phacelia (bijenvoer) en een klein zakje Borage (komkommerkruid), voorlopig kan ik wel weer vooruit!

De Phacelia is tot nu toe mijn favoriete groenbemester maar ik wil ook wel eens wat anders, vandaar dat ik nog wat andere heb besteld. Lupinen vind ik al van jongs af aan mooie planten maar ze werden bij mij altijd opgegeten door de slakken. Dat er mensen zijn die prachtig bloeiende lupines in de tuin hebben staan verwonderd mij meestal, het is hen wél gelukt! En dan geniet ik maar met hun mee van die prachtige bloemen.

Borage, beter bekend als komkommerkruid, is een leuk, lief uitziend plantje dat niet alleen goed is voor de grond als groenbemester maar dat ook nog eens helemaal eetbaar is. En ook de bijen zijn er gek op. Wat wil je nog meer?

Nou, het liefst een groenbemester die ik nog in september of oktober kan zaaien want dan komen de meeste van mijn tuinvakken leeg te staan. En daarom heb ik zoveel Winterrogge besteld. Alles wat in september nog niet met een andere groenbemester is ingezaaid krijgt een flinke dosis zaad van de Winterrogge. De rogge wortelt diep wat bij de dikke kleigrond waaruit mijn tuin bestaat een groot voordeel is. Dat scheelt weer spitten! En wie weet lukt het mij dan een keer om wortels te telen want dat is me tot nu toe nog niet gelukt.