Aanpoten

Het is momenteel flink aanpoten in de tuin. Paadjes leggen, pispotjes en heermoes zorgvuldig uitgraven, zaaien, stellages bouwen, worteldoek ingraven en  dan zijn er nog de dingen die altijd doorgaan zoals het onkruid bijhouden en water geven. De laatste twee weken heb ik hard gewerkt in de tuin en dat begint zijn vruchten af te werpen. Vandaag een inhaalslag op mijn blog.

Vorig jaar heeft er een krop sla gebloeid en zichzelf uitgezaaid. Tot mijn grote verbazing hebben de slaplantjes de strenge vorst overleefd en staan er nu heel wat prachtige kroppen sla in de tuin. De kern is boterzacht en knapperig, de perfecte krop! We smullen er al enige tijd van. Bij het tuincentrum heb ik nog wat voorgezaaide sla gekocht om over een maand ook sla uit de tuin te kunnen eten. Er omheen heb ik kapucijners gezaaid en die komen inmiddels al op.

De wortels die ik heb gezaaid in maart zijn voor een groot deel goed opgekomen. Met al die bezoekjes aan de tuin krijgen ze ook regelmatig water. Het wortelloof ziet er prachtig frisgroen uit, dat belooft wat.

Verder heb ik rode bieten gezaaid, andijvieplantjes geplant, prei gezaaid en doperwten. Die laatste doen het niet zo goed, maar die lading was dan ook van vóór het trouwen. Inmiddels heb ik thuis alweer nieuwe plantjes staan. Verder heb ik rijsdoperwten voor geweekt en gezaaid.

Naast het zaaien en planten probeer ik om elke keer weer wat extra grond onkruidvrij te maken. De gedane stukken onkruidvrij houden is een stuk sneller dan de nieuwe stukken. Achterin zit nog een heel stuk waar veelvuldig pispotjes groeien. Deze moeten er met complete wortel uit, anders komen ze net zo snel weer terug. Dan gaat het onkruid verwijderen niet zo snel, maar ik weet: nu grondig werken bespaart me in de toekomst een heleboel tijd. En daar doe ik het voor.

En zo krijgt de tuin steeds meer vorm. Elke keer komt er weer een stukje bij dat ‘af’ is. Het geeft véél voldoening en is het harde werken zéker waard.

 

Zaaien en afwachten

Nu ik met grote tussenpozen op de tuin kom gaat het zaaien natuurlijk wat lastig. Dit jaar heb ik dan ook het motto: alles wat lukt is mooi meegenomen. En verder koop ik gewoon wat voorgekweekte plantjes in een tuincentrum. Maar eerst zelf proberen doe ik natuurlijk wel. Zo heb ik in maart (te vroeg) en half april wat rijtjes wortels gezaaid. ‘Bij droog weer elke dag water geven,’ stond er achter op het zakje. Tsja… dat is nou nét niet mogelijk. Gelukkig kwam de regen vanzelf vorige week. En wie weet lukt het om deze week nog eens langs te gaan met een gieter. Mocht het niet lukken: zonder zaaien was het sowieso niet gelukt, dus dan zaai ik gewoon nog een keer.

Een rijtje prei kwam ernaast, dat moet zichzelf ook maar even redden. Vervolgens ben ik in mijn bakje met zaden gaan zoeken naar de zaden die niet meer in mei gezaaid konden worden. De doperwten kunnen tot half mei. Daar heb ik ook maar even een rijtje van gezaaid. Een vliesdoek moet de ontkiemende erwtjes beschermen tegen de vogels die er smakelijke rupsjes in zien. Het gaaswerk kan later er nog wel naast gezet worden. En zo heb ik in één middagje toch nog een mooie start kunnen maken. Het voelde goed en ik ging voldaan naar huis.

 

Nieuwe voorraad II

Naast de zaden voor tomaten heb ik nog een hele serie andere zaden besteld. Toen ik de doos openmaakte en alles eruit haalde vroeg ik me af of ik niet ergens was vergeten wat te schrappen. Vier soorten wortel? Twee keer prei? Klopte dat eigenlijk wel?

Het is inderdaad wel erg royaal, helemaal als je kijkt naar mijn zadenvoorraad. Maar toen ik de boel eens wat beter ging bekijken wist ik ook weer waarom ik het besteld had.

Neem nou de wortels. Naast zomerwortels wil ik dit jaar ook winterwortels proberen. In mijn vorige volkstuin had ik stevige kleigrond waarop wortels maar moeizaam te telen waren. Maar nu is de grond veel zachter en lijken wortels me wel haalbaar. Ik ben dol op verse wortels dus dat komt goed uit. Geïnspireerd door de wortelmix van de Lidl, met gele, oranje en rode wortels, heb ik dan ook drie soorten zomerwortels besteld. Het oog wil ook wat hè, tijdens het eten.

De rest van de tuin zal er ook kleurrijk uitzien met de paarse bloemkool, veelkleurige snijbiet en groene en oranje pompoenen. En natuurlijk met allemaal bloemen. Een nieuw zakje Zinnia was zowaar nodig. Het komt niet vaak voor dat ik een zakje echt helemaal kan opmaken maar bij de Zinnia komt dat toch in de buurt. Tijd voor nieuwe.

De nieuwe soort (naast alle nieuwe variëteiten) van dit jaar is de Ananaskers. Vorig jaar geproefd bij een andere tuinder en ik was meteen enthousiast. Nu maar hopen dat het goed wil groeien én vrucht dragen.

Dag tuinen I

Het was gister een dag vol tuinieren. ’s Ochtends in de Spruitenieren-tuin, ’s middags in de M&M-tuin. Vandaag even een stukje over de Spruitenieren-tuin. De prei is allang een potlooddikte (het is maar wat voor potlood je neemt ;-)) en moest dus gezet worden. Het vak stond, naast prei, vol met komkommerkruid als groenbemester. Verder stonden er nog de laatste restjes van de tulpen. De tulpenbollen groef ik uit. Er kwamen prachtige groepen bollen uit. Mooi om te zien hoe in een paar jaar één enkele bol zich kan vermeerderen. Het komkommerkruid trok ik uit deels eruit en mocht op een leeg tuinvak composteren.

Door het uitgraven van de tulpenbollen was de aarde al mooi los geworden en werd het steken van de gaten met de pootstok een makkelijk klusje. Van koemestkorrels en water maakte ik in een emmer een vloeibaar papje. In elk gaatje kwam een schepje koemestpap en een gekortwiekte prei. Sommige prei is al lekker dik, anderen zijn nog dunner dan een potloodje. Ik ben benieuwd of het toevoegen van de koemestpap helpt. Afgelopen jaren bleef de prei regelmatig te dun en ik vermoed dat het aan een tekort aan voedingsstoffen ligt. Dit jaar maar eens wat uitproberen. Als de prei volgende week allemaal geel is, is het wat teveel van het goeie geweest. 

Tuin ontginnen

M&M-tuin

Vier weken een tuin aan zijn lot overlaten leert hoe snel onkruid kan groeien. De aarde wil bedekt zijn en als er geen plantjes staan is onkruid een uitstekend middel daarvoor. Met het warme weer is het enorm de lucht in geschoten. Gelukkig was ik al een beetje voorbereid door de foto’s van mijn vriend, desondanks was het schrikbarend hoeveel groen er in de tuin opgekomen was. Al het werk tot nu toe voor niks…? Dat zou moeten blijken.

Een voordeel van zoveel onkruid, dat ook nog eens flink hoog staat, is dat het relatief snel opruimt en een geweldig resultaat geeft. Ik begon vooraan in de tuin, daar was het onkruid het hoogst. Bovendien stond er allemaal knoopkruid in bloei. En helaas, er stonden er ook al heel wat zaad rond te strooien. Dat voorspelt nog vele plantjes in de nabije toekomst. Maar goed, altijd nog liever knoopkruid dan heermoes. Het grootste gedeelte was simpelweg onkruid trekken en in groenafvalzakken stoppen. Bij de worteltjes werd het moeilijker, al verwachtte ik niet dat er nog maar één worteltje zou staan. Het kreeg geen ruimte, weinig (?) licht en het heeft amper geregend de afgelopen maanden.

Maar, ik stond versteld: er waren meer wortels te zien dan in de Spruit-tuin. Terwijl ze daar wekelijks water krijgt en het onkruid netjes bijgehouden wordt. En de slakken trouw langskomen. Die slakken zullen hier in de M&M-tuin wel minder actief zijn. Of door al het onkruid de worteltjes niet zien.

De kostbare wortelplantjes zorgden wel voor veel meer werk. Want domweg onkruid trekken was er niet bij. Op mijn knieën met mijn neus er bovenop plukte ik plantje voor plantje rondom de wortels eruit. Twee keer kwam er per ongeluk een wortel mee. En ja hoor, er groeit een prachtige, radijsvormige wortel, knaloranje. Wauw… ik krijg er al ontzettend zin in!

Aan het eind van de ochtend, of eigenlijk was het al middag, lagen er 7 volle zakken met onkruid. Ik werk doorgaans met emmertjes maar omdat ik het hier wat moeilijk kwijt kan is een groenafvalzak makkelijker. Ik kan zo meer meenemen op de fiets en kieper alles in de groencontainer in de wijk. De wortels lagen er weer zichtbaar bij met genoeg ruimte en licht om verder te groeien. Hetzelfde geldt voor de uien. Alleen rondom de prei moet er nog wat gebeuren, al verwacht ik niet dat de prei zo’n aanval van onkruid overleefd. Het is bovendien veel moeilijker te vinden tussen al het andere groen. Maar goed, als het een beetje lukt is dat natuurlijk leuk, helemaal omdat ik dan kan zien hoe goed het hier groeit.

 

Wintergroenten

Het is een hele kunst om in de winter nog regelmatig uit eigen tuin te kunnen eten. Er zijn diverse soorten wintergroenten en met goed plannen en uitkienen is er nog heel wat mogelijk. De bekende groenten zijn de boerenkool en de prei. Je ziet ze in de winter duidelijk staan op de vrijwel lege volkstuinen. Maar winterpostelein en veldsla voor de knapperige, frisse rauwkost of soep kunnen ook. Dan is er nog de aardpeer, al zal ik die waarschijnlijk niet bij de groenten mogen rekenen. Voor degenen die nog wat hebben bewaard zal er nog wat in de vriezer kunnen zitten of is er nog keus uit gedroogde bonen of de lang te bewaren pompoenen.

Behalve de veldsla (helaas niet opgekomen) kan ik nog uit al deze soorten kiezen. Toch eet ik momenteel maar weinig uit eigen tuin. Veel droogbonen heb ik dit jaar niet, de vriezer heeft enkel nog wat restjes en de prei is maar dun gebleven.

Maar de belangrijkste oorzaak ligt vooral in het feit dat ik maar weinig in mijn tuin kom. Even wat winterpostelein gebruiken voor een frisse salade is alleen praktisch als ik die dag (of de dag ervoor) in mijn tuin ben geweest. Juist de winterpostelein is erg geschikt om in kleine beetjes te oogsten. Hetzelfde geldt voor de aardpeer. En hoewel prei wat langer te bewaren is, is een gespreide oogst wel handiger.

Maar gelukkig, boerenkool gaat bij mij altijd eerst in de vriezer voor ik ervan ga eten. Met een halflege vriezer leek het mij vorige week dan ook erg geschikt om alle boerenkool te oogsten. Zo zijn de wintergroenten tenminste bij de hand. En binnenkort zal ik maar weer eens een flinke pompoen gaan slachten. Tenslotte zijn die voor de winter bewaard en met het winterse weer van de afgelopen dagen is de winter overduidelijk begonnen.

Zaaien

DSCN2858Zo langzamerhand komen er wat vakken vrij in de tuin. De aardbeiplanten gaan weg nu ik een allergie voor aardbeien blijkt te hebben ontwikkeld. De uien kunnen binnenkort geoogst worden en de doperwten en kapucijners zullen ook niet lang meer oogst geven. Het wordt tijd om na te denken over de invulling van deze leegkomende vakken.

Het eerste gedeelte is opgevuld tijdens het verplanten van de prei. Van de andere helft van het vak maakt de pompoen gretig gebruik. Een tweede vak heb ik vorige week ingezaaid met spinazie. De plantjes van het voorjaar waren gaan bloeien en het zaad kon inmiddels gevangen worden. In plaats van het mee te nemen naar huis en daar de zaden eraf te halen, heb ik de planten in hun geheel over een leeg vak verspreid. Zo komt er meteen weer wat organisch materiaal in de aarde en heb ik er een stuk minder werk van. Met een zak compost erover zijn de zaden bedekt. Inmiddels zijn de eerste zaden al ontkiemd en verschijnen er talloze groene sprietjes. En nu maar hopen dat het niet té heet wordt de komende anderhalve maand want eigenlijk is het nog wat vroeg voor de najaarsspinazie.

Verhuizing van de prei

DSCN2532Vroeg in het voorjaar heb ik prei gezaaid in de volle grond. Het is ontkiemd en heel rustig gaan groeien. Inmiddels zijn de (meeste) preitjes meer dan een potlooddikte en kunnen ze verplaatst worden. Wil je een prei kunnen oogsten met een wit gedeelte dan zul je de prei diep in de grond moeten zetten. De wortels van de prei hebben graag wat zuurstof en dat is ook de reden waarom je prei niet plant maar ‘zet’. Ik heb een serie gaten gemaakt met de pootstok (een eenvoudige, stevige stok met een geslepen punt) om de preiplanten in te kunnen zetten. Na het uitgraven heb ik de wortels ingekort en ook de top eraf geknipt om de groei van de prei te stimuleren. Vervolgens liet ik ze in het gat glijden en goot er wat water bij. Het gat zal vanzelf dichtslibben. Meer dan geduld hebben hoef ik nu niet te doen, wat dat betreft is het makkelijk.

Waar ik me overigens elk jaar weer over verbaas is het verschDSCN2857il in dikte van de prei. Terwijl alles tegelijk gezaaid is, evenveel water heeft gekregen, in dezelfde grond staat én even lang heeft kunnen groeien is er een groot verschil in dikte. De dikste prei is gerust 4x, zo niet 6x zo dik als de dunste. Bijzonder is dat.

 

Kas opbouwen II

DSCN2108 Al die tuinkassen die je op het volkstuinencomplex ziet zien er zo ontzettend handig uit. En het ís ook handig als je al twee maanden eerder kunt beginnen met tuinieren, als je tomatenplanten droog en warm staan en je een beschutte plek hebt voor kwetsbare zaailingen. Regelmatig keek ik enigszins jaloers naar de tuinders die me al bijna volgroeide bloemkolen konden laten zien terwijl ik net een plantje van 10 centimeter had. Ik hield mijzelf voor dat ik tenminste niet al in februari een paar keer per week naar de tuin hoefde te fietsen, maar eigenlijk was dat vooral om mijn jaloezie te temperen.

Dus toen ik in december een tweedehands kas kon kopen van iemand op het andere volkstuinencomplex verheugde ik me al op vroege oogst. Echter, er moest al heel wat werk verzet worden nog vóór de kas op mijn tuin kwam te staan. Het bestuderen van de constructie, het verzamelen van het juiste gereedschap en inpakmateriaal, het afbreken van de kas, het voorzichtig verhuizen van alle kwetsbare onderdelen (en dan met name ál dat glas), het waterpas maken en verankeren van de fundering en het zoeken van de juiste klemmetjes en schroefjes ter vervanging van de gesneuvelde exemplaren.

Inderdaad… wát een werk zeg!

DSCN2109Afgelopen vrijdag kwamen mijn ouders helpen met het goed leggen van de fundering. Het frame moest iets worden opgeschoven en daarbij wilden we graag dat de kas op een serie tegels kon steunen om verzakking te voorkomen. Het was koud maar zonnig. Bij ons in de familie helpen we elkaar met alle plezier bij het klussen als de catering maar goed is. Dus had ik de avond ervoor appeltaart gemaakt en terwijl mijn ouders gezamenlijk de waterpas ter wille waren verzamelde ik de ingrediënten voor het avondeten. De veldsla werd massaal geoogst (het stond nogal gevaarlijk dichtbij de kas en je kunt moeilijk verwachten dat iedereen op de plantjes let tijdens het klussen) evenals een hele lading prei en aardpeer. Best handig, die wintergroenten.

DSCN2107Het resultaat van die middag klussen leek niet zo groot maar was wel het belangrijkste onderdeel van het bouwen van de kas. Een kas gaat snel kapot als deze scheef staat en er spanning op het glas komt te staan. Genoeg reden om na deze koude klus thuis op te warmen met koffie en knapperige appeltaart terwijl de kersverse prei werd gekookt voor het avondeten.

Winterkost

veldslaVandaag viel het me op dat ik nog vrij wat soorten groente uit de tuin eet. De boerenkool waarvan momenteel een deel in de vriezer ligt, de witlof die ik op zolder kan oogsten, de vergeten bleekselderij waar ik vorige week nog eentje van uit de tuin haalde en prei, die overigens vooral nog in de tuin staat. Ondertussen is de veldsla klaar om te oogsten en heb ik vanmiddag nog pompoensoep gegeten wat ik enige tijd geleden had ingevroren.

Vergeet ik zowaar ook nog dat ik vandaag weer eens heb genoten van mijn droogbonen die ik zo goed kan bewaren dat ik gewoon vergeet dat ik ze zelf geteeld heb. Leuk. En dat in januari!

En… waarschijnlijk kan ik over een week ook weer een cherrytomaatje eten… 🙂