Samen tuinieren

Een collega vroeg of ze me eens mocht helpen in mijn tuin. Nou, graag! Momenteel is er meer dan genoeg te doen en als er dan iemand graag vieze handen wil maken, van harte welkom.

De grond van de nieuwe fruitstrook is zo goed als doorgewerkt en de eerste planten kunnen verhuisd worden. We gingen dus samen aan het uitgraven. De rabarberplanten moesten eerst. Er sterven al steeds meer bladeren af en nog even en je kunt de planten een stuk moeilijker lokaliseren. Een perfect moment om ze te verhuizen.

In het afgelopen jaar had ik een zeer grote rabarberoogst. Omdat er in de vriezer nog steeds een paar kilo ligt, na alle potjes jam en rabarbertaarten, wil ik daar wel wat planten van kwijt. De eerste plant is al naar Friesland verhuisd. Verder heb ik al wel wat mensen een plant aangeboden maar ik weet niet meer precies wie er ‘ja’ op had gezegd… Ze blijven voorlopig nog maar even in de tuin staan. Vier planten kunnen verhuisd worden. De planten zitten behoorlijk diep met hun stronken maar met z’n tweeën gaat het uitgraven vlot. Met een kruiwagen worden de planten verhuisd en binnen mum van tijd staan de planten op hun nieuwe stek.

Na een bakje koffie aan de picknicktafel zetten we ons werk weer voort. Voor de bessenstruiken is ook al plek. Twee kleintjes zijn al verhuisd, maar voor de grote kan ik wel een paar extra handen gebruiken. Ze staan dicht op elkaar (één van de redenen om te verhuizen) en het uitgraven is een hele klus. Maar ook daar komt schot in de zaak.

In de nieuwe tuin staan nu, naast de twee bessenstruiken die er al waren, nu ook nog twee grote bessenstruiken en een kleine kruisbes. Tussendoor planten we wat bodembedekkers en blauwe druifjes. De planten kunnen gaan wortelen.

In mijn ‘huidige’ tuin beginnen al wat gaten te vallen. Een deel van de oogst is voorbij en nu een deel van het fruit ook verhuisd is, komen er toch serieus kale plekken. Het begint al ergens op te lijken.

Weer een stukje verder

In de nieuwe tuin wil ik graag eerst de aarde doorwerken vóór ik er al mijn fruistruiken en bomen in zet. Wortelonkruid is nu makkelijk uit te graven, terwijl ik het bijna niet weg krijg als er een struik doorheen groeit. Met name pispotjes zijn erg vervelend tussen de struiken, met hun lange slierten verstikken ze de plant. Nu de tuin nog helemaal leeg is, vis ik de dikke witte wortels van dit stuk onkruid er zo uit, terwijl ik er straks mijn rabarber mee zou kapot steken als ik het op deze manier zou doen. En dus ben ik momenteel zoveel mogelijk bezig met het omwoelen van de grond. Met een spitvork haal ik het bovenste laagje los. Ondertussen kijk ik of er witte wortels tevoorschijn komen. Door de vork snijd ik deze minder snel doormidden waardoor ik ze in hun geheel eruit kan halen.

In mijn huidige tuin ben ik zo ook begonnen en het werkte fantastisch. Vrijwel overal waren de pispotjes verdwenen. Het eerste jaar is het nog even goed opletten waar er toch nog weer wat begint, daar is nog een klein stukje wortel achtergebleven. Maar verder ben je het vrijwel kwijt.

Dat mooie resultaat motiveert mij om nu, vóór de hele verhuizing kan beginnen, eerst de hele aarde door te werken. Een fikse klus en het is intensief werk. Ik wil in ieder geval het deel doen waar de fruitstruiken komen te staan, de rest komt wel na de verhuizing. Vandaag was het perfect weer ervoor. Droog en bewolkt. In de zon is het al snel te heet.

Ik kon lekker opschieten en opeens is er weer ruimte in mijn hoofd. Het verhuizen kan straks al beginnen! Want nog één stuk doorwerken en de hele rechterlap grond is wortelonkruid vrij. Dat valt me weer mee. Al moet ik zeggen dat ik mijn rug wel voel en erg blij ben dat ik nu heerlijk op een stoel kan uitrusten. Na gedane arbeid is het goed rusten nietwaar.

De eerste twee bessenstruikjes staan er al in en ik heb ook al een bodembedekker verhuisd. Dat scheelt straks weer onkruid trekken. Binnenkort gaat de rabarber verhuizen.

Grondboor

Ik heb een zo’n ding helemaal niet zo vaak nodig, maar als ik ‘m wél nodig heb… tsja… dan had ik ‘m niet. Een grondboor. Ideaal als je een paar palen in de grond wilt slaan in je volkstuin. Nu er weer een tuinverhuizing op stapel staat komt zo’n boor goed van pas. Dus vroeg ik mijn pake of hij eens om zich heen wilde kijken als hij bij de kringloop aan het struinen was. Mijn pake heeft al jaren een volkstuin en, ook belangrijk, hij heeft ook verstand van goed materiaal. Dus het grootste deel van mijn tuingereedschap komt eigenlijk bij hem vandaan.

Een grondboor vinden bleek toch nog niet zo gemakkelijk maar toen mijn ouders met pake langskwamen hadden ze een cadeautje voor me: een nieuwe grondboor. Want ja, als ik een dan toch een grondboor wilde: dan kwam die toch nu het beste van pas. Niet alleen de volkstuin moet verhuizen maar ook onze achtertuin ligt open en moet nog ingericht worden. Ik ben er dan ook erg blij mee.

Zulk goed materiaal moet natuurlijk ook goed gemerkt worden. Maar in tegenstelling tot al mijn andere gereedschap, kon ik deze niet merken met mijn houtbrander. Een grondboor is helemaal van metaal.

Dan heb ik nog een ander familielid dat kan helpen. Hij klust graag en heeft zowat al het gereedschap wat je kunt bedenken. Mijn broer. En die kwam vandaag juist langs. Hij nam zijn dremel voor me mee. Terwijl mijn man en hij de tegels uit de tuin sjouwden om naar mijn broers achtertuin te verhuizen (wat moet zo’n tuinvrouwtje als ik nu met een geheel betegeld achtertuin tenslotte?) ging ik met de dremel aan de slag. Even later kon iedereen mijn grondboor herkennen. Als die eens ergens blijft staan kan iedereen zien dat die van mij is. Nu nog even in de gaten houden dat het niet gaat roesten. Gezien mijn zuinigheid op mijn gereedschap zal dat wel meevallen. Alles wordt altijd schoongeveegd en afgedroogd weer opgeruimd. En anders zal ik nog even moeten lakken met doorzichtige lak. Maar dan is de grondboor allang ingewijd.

Potjes

Van heinde en ver komen ze naar me toe: potjes. Jampotjes, rodekoolpotjes, appelmoespotjes, doperwtenpotjes, het maakt weinig uit, zolang ze maar een metalen schroefdeksel hebben. Eén la van de vriezer zit nog vol fruit uit de tuin en in de laatste potjes die we nog hadden paste niet meer dan twee eetlepels jam. Gelukkig willen veel mensen wel even hun glaswerk bewaren en zo stromen de glazen potjes binnen. Vandaag kregen we een hele grote lading uit het noorden van het land, toen familie op bezoek kwam. Dat wordt de komende week jam maken.

Ook van de zoetzuur wilde ik graag nog een lading maken. Ik maak het recept doorgaans 4x, maar ik had dit jaar een bar slechte courgette-oogst. Gelukkig is er op een volkstuin altijd wel iemand die courgettes over heeft en zo ben ik aan twee grote, bolvormige courgettes gekomen. Ook daarvoor hebben we potjes nodig. Met de groeiende voorraad potjes kunnen we dus weer flink aan de slag.

Voorbereiden

Daar sta ik dan, voor mijn nieuwe tuin. Een prachtig stukje grond, nog helemaal zelf in te delen. Ik popel om te beginnen en de zwarte aarde te vullen met planten struiken en vooral: bloemen. Maar ik dwing mijzelf rustig na te denken en bij het begin te beginnen.

Eerst maar eens kijken hoe de grond is en of er veel wortels van onkruid in zitten. De vorige huurder had zijn tuin altijd netjes op orde, maar de tuin is twee jaar niet gebruikt en het is even de vraag wat dat met de grond gedaan heeft.

Het globale plan zit al in mijn hoofd. Rechts van het grote pad komen alle fruitstruiken en fruitboompjes. Links wil ik proberen zoveel mogelijk alleen éénjarige planten neer te zetten. Omdat alle fruitstruiken vóór 1 januari 2020 verhuisd moeten zijn, ga ik van start aan de rechter kant. Meteen vooraan steek ik mijn riek in de aarde en begin de grond om te woelen. Spitten doe ik niet, om het bodemleven niet te verstoren. Maar de grond even losmaken nadat er zolang plastic op heeft gelegen kan geen kwaad. Bovendien kan ik zo heel makkelijk de wortels van Pispotjes (ook wel likkepotjes genoemd) eruit vissen. In mijn huidige tuin had ik daar in het begin heel erg veel van in de grond zitten. Door het in het begin heel systematisch te verwijderen was ik het vrijwel kwijt in mijn tuin. Ideaal. Zit het eenmaal tussen de wortels van een struik dan kost het veel meer tijd om het te verwijderen omdat je het pispotje dan moet uitputten.

Het is een intensieve klus. Regelmatig neem ik even pauze, het is ook veel te mooi weer voor intensieve arbeid. Maar ik ben erg tevreden over het stuk wat ik in één middag heb kunnen doen. Als afsluiting zet ik er nog even een afrikaantje in. Het kan er goed tegen om verplant te worden en de restant van de plant is goede voeding voor de grond. Heb ik toch alvast een bloemetje in mijn tuin.

Nogmaals meloen

Ik heb deze zomer getwijfeld of ik wel galiameloenen zou kunnen oogsten van mijn meloenplant. Er kwamen maar geen vruchten en ik (her)ontdekte te laat dat ik de plant moest toppen omdat je zijscheuten moet kweken. Toen ik eenmaal vrouwelijke bloemen met mannelijke bloemen in contact kon brengen was de zomer al aardig gevorderd. De meloenen staan bij mij onder een plastic zeil en veel kou houdt dat zeil niet tegen.

Enkele weken geleden bleken er al mooie dikke meloenen aan mijn plant te zitten en kreeg ik weer hoop. Misschien zouden ze toch op tijd rijp zijn.

Inmiddels heb ik er twee geoogst. De enige twee. Nummer drie is tijdens de vakantie gesneuveld. Misschien was die al wel rijp of is de vrucht gaan rotten door vocht, ik weet het niet. In ieder geval wilde ik het met de andere twee niet zover laten komen. Nog niet helemaal rijp heb ik ze maar veilig in huis gelegd. Dat laatste stukje moeten ze dan hier onder mijn toeziend oog maar verder rijpen.

Volgend jaar ga ik het weer proberen. Op tijd de plant toppen en met de hand bevruchten. Ik heb al zin om weer te beginnen 😀

Kolibrievlinder

Ik had er nog nooit één gezien, maar herkende hem meteen: een kolibrievlinder. Ik wist niet hoe snel ik mijn fototoestel moest pakken om deze bijzondere vlinder vast te leggen.

Het duurde even en het was maar goed dat de vlinder nog graag eens terug kwam. Ik laat jullie graag even meegenieten van deze bijzondere nachtvlinder (die overigens zowel overdag als ’s nachts actief is) die hier met een lange tong de nectar uit de bloem haalt.

Mirabellen

Als we op vakantie zijn vind ik het altijd interessant om te kijken of er groenten of fruit in de regio gegeten wordt dat ik nog niet ken. Vorig jaar kwamen we vaak cactussen tegen waar cactusvruchten aan groeiden. Helaas lukte het toen niet meer om ergens één losse vrucht te kopen en meteen 6 tegelijk leek me wat teveel. Zo aantrekkelijk vond ik ze er niet uit zien.

Dit jaar maakten we kennis met mirabellen. Dit zijn kleine, gele ronde vruchtjes die we overal op de markten zagen liggen. Dit jaar wachtte ik niet te lang en op een markt kocht ik er een stuk of tien om ze eens uit te proberen. Ze zagen er nog wat groenig uit, maar de marktman verzekerde me dat ik ze al kon eten. Nou, ze waren nog wat hard, maar na een paar dagen verschenen er al wat rode stipjes op en kleurde de vrucht donkerder geel. Tijd om ze op te eten.

De mirabel heeft een pit en lijkt een beetje op een kleine pruim. Mijn eerste indruk was dat de mirabellen niet veel smaak hebben maar dat moest ik later die week bijstellen. De mirabellen van de markt waren duidelijk nog niet genoeg gerijpt. De smaak zal wel komen als de vrucht rijper wordt. In een restaurantje kregen we namelijk een toetje van mirabellen met wat room en gebakken notenkruim. Ze smaakten verrukkelijk zoet en zacht.

Weer terug van vakantie ontdekte ik dat de mirabel een soort pruim is. En inderdaad, toen ik de pit in het vruchtvlees zag zitten moest ik meteen aan een pruim denken. Hoewel wij ze in Frankrijk voor het eerst hebben gegeten, blijken ze ook gewoon in Nederland te groeien. Ik zal eens om me heen kijken, misschien kunnen we nog eens een “Frans” toetje nemen.

Verhuizen

Ik ga verhuizen met mijn tuin. Alweer? Ja, alweer. Maar niet zover dit keer. Er zitten welgeteld twee tuinen tussen mijn huidige tuin en mijn nieuwe tuin. Weinig reden om te verhuizen zou je zeggen, ware het niet dat de nieuwe tuin bijna twee keer zo groot is en op een mooi plekje naast de sloot ligt. Met maar twee buren in plaats van vier klinkt dat wel erg aantrekkelijk. Het is een heel mooi plekje om te zitten en ik hoop daarna ook niet meer te hoeven verhuizen. Want dat verhuizen… daar zat ik eigenlijk totaal niet op te wachten. Dit jaar heb ik eindelijk een mooie pruimenoogst en de rode bessenstruik is net weer bijgekomen van de vorige verhuizing (eind 2017)

Dus eigenlijk… leek het aanbod me prachtig maar wilde ik er vanaf zien omdat ik niet weer alles wilde verplanten. Maar sommigen zetten me aan het denken. ‘Zou je de tuin ook willen als je niet zou hoeven verhuizen?’ O ja! Want het is een erg mooi plekje! ‘Je kunt vast wel wat mensen vragen om te helpen en je hoeft maar een klein stukje.’ Hmmm, ja, dat is ook zo.

In de nieuwe tuin kan ik de fruithoek nog ruimer opzetten. Hoewel ik met de laatste verhuizing goed had nagedacht over de indeling, blijkt het al snel weer te krap. Bovendien zijn de druivenstruiken dit jaar ziek en komt er amper oogst vanaf. Eigenlijk moet ik daar toch al nieuwe struiken voor kopen want de ene heeft het nooit goed gedaan en de ander is iets te vaak verplant. Bij buren heb ik een hele mooie stellage gezien voor de bramen, maar in de huidige tuin past dat niet. O, en ik zou erg graag een stukje vrij willen houden voor bloemen maar ze moeten er altijd nog ergens in een hoekje bij omdat het niet past.

Toen de mogelijkheid van een grotere tuin eenmaal vorm begon te krijgen, kwamen er allerlei plannen naar boven. Ik kreeg er steeds meer zin in en de verhuizing lijkt steeds minder zwaar te wegen. Ik heb gevraagd of het nog kon en ja hoor, het bestuurslid ging akkoord. En dus kan ik binnenkort gaan starten in mijn nieuwe tuin. Nu nog alles onder plastic (ai… dat vind de aarde niet zo leuk) maar binnenkort kan ik lekker aan de slag. En nu… nu kan ik eerst thuis aan de slag: op papier een mooi plan maken. Want die fruithoek wil ik nu toch eens mooi ingedeeld hebben.

Wespen

De één blijft nog kalm onder tien wespen, de ander raakt hysterisch bij die ene wesp. Momenteel zien we ze weer veel, die wespen. Ze komen af op zoetigheid en zoeken dat regelmatig bij een ieder die lekker op z’n terras zit.

Bij ons thuis valt het nog wel mee, zo nu en dan komt er eentje langs, maar daar blijft het bij. Misschien omdat ik vaker koffie drink dan sap maar ik denk dat we gewoon geluk hebben.

Op de tuin echter zie ik er tientallen. Nu de pruimen rijp zijn komen ze massaal op de pruimenboom af. De eerste keer schrok ik toen ik een pruim plukte waar opeens vijf wespen uitkwamen. Gelukkig waren ze nogal sloom maar ik was meteen alert. En ja hoor, de rijpe pruimen weten ze goed te vinden. Zo nu en dan hangt er nog net een pit aan een draadje pruim, de rest van de pruim eten ze met grote happen op.

Vervelend, aangezien ik nu vele pruimen maar pluk voor ze helemaal rijp zijn om de wespen voor te zijn. Maar aan de andere kant: gelukkig. Laat ze maar lekker in de pruimenboom rondhangen. Ver uit de buurt van ons terras. Niemand die er last van heeft. En die tien pruimen… tsja, ik ben gezegend met een oogst die minstens 10x groter is dan vorig jaar, dus zelfs met de wespenvraat blijft er nog genoeg over. Heerlijk!