Bonenburger

bonenburgerNa een blogartikel over de bonenburgers die ik aan het maken was is het natuurlijk wel leuk om even te vertellen hoe ze zijn geworden. Het viel mee met het tijdstip dat ze klaar waren, ik kon ze tegelijk met de rest van mijn maaltijd opeten, geen toetje dus 😉 Het concept is dat je bonen gaar kookt en vervolgens mengt met gefruit ui en wortel. Verder moet er nog peper, zout en broodkruim doorheen. Vervolgens vorm je dit geheel tot burgers en wentel je het geheel door de bloem. Opbakken en klaar.

Wat ik had verwacht, namelijk dat de burger in stukjes uiteen zou vallen tijdens het bakken, bleef ook uit. Dat viel me alles mee! Alleen de smaak viel nogal tegen. Het was namelijk nogal flauwbonenburger. Achteraf bedacht ik dat ik het natuurlijk even had kunnen proeven aangezien het geen rauw vlees is 😉 Volgende keer beter. In ieder geval is het wel voor een herhaling vatbaar, al wil ik er dan duidelijk meer smaak aan geven. Wat me ook lekker lijkt is om dan niet de buitenkant met bloem te bestrooien maar met ei en paneermeel/broodkruim. Het lijkt me dat het dan veel knapperiger wordt.

Bonen

TerDSCN0741wijl ik de laatste boontjes van dit jaar aan het doppen ben staan de eerste boontjes in een pannetje op het vuur. Na een dagje wellen wordt het tijd om er wat van te maken. Lang geleden heb ik in mijn vegetarisch kookboek een recept gezien voor burgers van bonen en dat wil ik eens gaan maken. In het recept staan twee specifieke boonsoorten en daar begint mijn aanpassing aan het recept al. In het pannetje zitten alle soorten door elkaar, het zijn de bonen die apart gehouden zijn omdat ze niet in optimale staat waren. Om te voorkomen dat ze de rest van mijn voorraad straks bederven heb ik ze apart gehouden.

DSCN0742Op mijn vorige werk leerde ik dat je het water waarin je de bonen geweekt hebt niet mag gebruiken om de bonen in te koken. Als ik het water zie dat in het bakje zit, begrijp ik dat nog wel. Maar graag wil ik weten waarom niet. Het heeft iets te maken met een bepaald stofje dat in het water gaat zitten, maar het fijne weet ik er niet van. Iemand enig idee? Het internet staat vol met tijden over hoelang de bonen moeten wellen en koken maar over dit water kan ik niets vinden.

Overigens begin ik inmiddels wel zin in eten te krijgen en lijkt het erop dat ik al drie kwartier eerder had moeten beginnen met bonen koken… 😉 Dat wordt dus een bonenburger als nagerecht!

 

Boontjes

DSCN0160Ik heb inmiddels al een kwart van een literbak gevuld met droogbonen. Op de foto zien jullie van links naar rechts de Wieringerboon, de yingyangboon en de citroenboon. Tussen de bonen die nog liggen te drogen heb ik ook nog de kievitsboon, deze is blijkbaar later klaar in het jaar want de bonenplanten zijn voor een deel ook nog groen.

Nu het najaar is duik ik voor mijn blogstukjes ook weer wat meer het internet op. En voor deze droogbonen is dat wel handig want ik ben wel benieuwd wat het verschil in smaak is en voor volgend jaar weet ik graag van tevóren of het klimbonen of struikbonen zijn 😉

Even een kort overzicht:

Je hebt stambonen en je hebt stokbonen. De stambonen blijven laag en hebben geen steun nodig. De stokbonen kunnen wel 2,5 meter hoog worden en hebben behoefte aan een stok.

  • Wieringerboon: stamboon
  • Yingyangboon: de plant blijft laag (stamboon) en de bonen worden bruin door het koken.
  • Citroenboon: eveneens een stamboon. Deze naam wordt al snel gegeven aan een citroengele boon, de echte citroenboon is nogal moeilijk te verkrijgen, ik zal wel een ‘soort van’ hebben 😉 Qua smaak lijkt deze boon op de witte boon, het heeft een iets stuggere schil
  • Kievitsboon: stamboon, deze boon wordt bruin door het koken

Voor een beschrijving en eventuele aanschaf van deze en nog vele andere droogbonen is de volgende site handig om eens te bekijken: http://www.levenvanhetland.nl/boon.htm

Voor een uitgebreide uitleg over het telen van bonen, zowel sperziebonen als droogbonen, kun je eens kijken op: http://www.mooiemoestuin.nl/groenteteelt/peulgewassen/boontjes/ DSCN0158

Voor het eerst…

Deze week had ik zowaar nog wat dingen die ik voor het eerst in mijn eigen tuin deed. Ten eerste appels oogsten! Die kleine appelboom heeft het boven verwachting gedaan en er zitten prachtige mooie, dikke appels in. Omdat ik niet precies wist hoe ze eruit moesten zien als ze rijp waren heb ik er eerst slechts 2 geplukt. Deze zijn inmiddels alweer op en smaakten prima. Het is een groene soort, wat minder sappig dan Elstar maar sappig genoeg. Waarschijnlijk was de tweede die ik proefde ook al wat rijper dan de eerste, die smaakte lekkerder. De rest kan dus nog wel even blijven hangen of mag thuis nog wat verder rijpen.

Verder DSCN0156heb ik ook mijn eerste boontjes gedopt! Jaja, je wordt er heel zelfstandig van 😉 Straks kan ik niet alleen in mijn groente en fruit voorzien maar heb ik ook nog mijn eigen vleesvervangers. Samen met de Shitaki kom ik al een heel eind.

De meeste bonenplanten kon ik dinsdag rooien; boven de grond afknippen en de planten klein knippen en op de aarde laten liggen. Ik kwam thuis met een emmertje nieuwe lading droogbonen. Het zal nog wel even duren voor ik die kan doppen, ze moeten eerst goed drogen.

Herfst

droogbonen Volgens de kalender is het herfst. Gezien de regen wil ik dat ook wel geloven. Maar eigenlijk wil ik nog niet helemaal afscheid nemen van de zomer met het lekkere tuinieren. Gelukkig, er is ook nu nog van alles te doen in de tuin! Prei, boerenkool, veldsla en winterpostelein komen nu aan de beurt. De eerste twee staan al tijden in de tuin, de laatste twee zijn pas net gezaaid. Een deel van de aardappels moet nog gerooid worden. En waar de meeste tuinders hun grond leeghalen en kaal laten in de winter, laat ik het liefst zoveel mogelijk op de aarde liggen. Terwijl ik in de winter een beetje thuis zit te puzzelen gaat in mijn tuin het werk door. Ontelbare wormen en slakken verwerken al dat tuinafval tot voedsel voor de aarde of trekken het door de grond en zorgen voor luchtigheid. Het ziet er misschien minder netjes en opgeruimd uit, maar het is wel beter voor de grond. En daar profiteer ik graag weer van.

Naast de groenten die ik voor de winter heb gezaaid heb ik dit jaar ook wat om te drogen; droogbonen. De eersten heb ik al geplukt en zijn inmiddels al aardig droog. Binnenkort nog een etmaal in de vriezer, nog eens drogen en dan kan ik gaan doppen.

lampionplantVoor de bloemen in de zomer heb ik ook een herfstvariant: de lampionnetjes van de lampionplant. Toen ik laatst één tak eens goed bekeek telde ik daar 30 lampionnetjes aan. Ze zijn nog lang niet allemaal oranje, er zitten zelfs nog bloemen in, maar de donkerste heb ik voor de zekerheid maar binnen gehaald. Die kunnen niet meer verrotten. Bovendien: misschien helpt het om in de herfststemming te komen.

Droogbonen II

P_20150823_191526Vandaag heb ik ongedroogde droogbonen gegeten. Ze smaakten prima. Er waren in ieder geval drie soorten. Tijdens het eten heb ik ze even ontleed en bij één soort kun je al prachtig de tekening op de boon zien. Hoewel de kleuren nog anders zijn is dit duidelijk een ying-yang boon, nu nog groen met paars, bij een gedroogde boon is dit zwartwit. Ik vermoed dat ik ook citroenbonen heb gegeten (die hebben geen tekening) en nog een soort zonder tekening. Van de laatste twee is er eentje die van die draden aan de boon heeft. Helaas is dat bij het plukken lastig te onderscheiden. Terwijl ik nu net de smaak te pakken krijg…

Droogbonen

Toen ik gister in bed lag, dacht ik nog even tevreden aan mijn binnengehaalde oogst. Mijn gedachten bleven hangen bij de droogbonen. Ik had de dikste bonen geoogst met het idee dat de dikke boon die erin zat dan mijn droge boon zou worden. Maar zo in bed komen er nog wel eens heldere inzichten. Want die prachtige groene, dikke boon gaat natuurlijk niet zo drogen als ik in gedachten had. Die had moeten blijven hangen aan de plant tot ‘ie helemaal droog en knisperig is in plaats van nu in een bakje te liggen wachten tot het rottingsproces gaat beginnen.

Zucht… Nou ja, zo moet het dus niet. Gelukkig kan ik de bonen zoals ze geplukt zijn nog wel eten, al vraag ik me wel een beetje af of ze niet taai of draderig worden als ze zo lang aan de plant hebben gehangen. En de rest van de bonen laat ik állemaal hangen om lekker te groeien en te drogen.

Ik ben nu, lekker op tijd natuurlijk, dus maar eens op zoek gegaan naar wat meer informatie over het drogen van bonen. Dat het doppen van deze bonen veel werk is weet ik al uit ervaring. Ik vind het ook nog eens oersaai werk dus waarom ik eraan begonnen ben is mij ook nog een raadsel. Maar goed, ik vind het ook wel weer een uitdaging om in de winter nog zoveel mogelijk van eigen tuin te eten en daar is het idee ontsproten.

Wat ik ontdek tijdens mijn zoektocht is dat je de bonen kunt laten hangen tot ze geel worden. De bonen moet je drogen, in de vriezer leggen (24 uur, om de kevertjes te doden die anders je hele oogst aanvreten) vervolgens nog even drogen (vriezer is vochtig) en dan doppen. De droge bonen kun je in een blikje bewaren op een droge plaats.

Sommige mensen rijgen de droge peulen aan een draad om ze zo op te kunnen hangen. Het ziet er prachtig uit. Maar met mijn ruime zolder hoef ik enkel wat kranten te sparen om ze op te kunnen uitspreiden en bespaar ik mij wel flink wat werk 🙂

 

Gebruikte sites

Oogsttijd

Wat is het heerlijk om de oogst binnen te halen na heel veel zaaien, onkruid wieden, water geven en verzorgen. Alles van tuinieren is héérlijk, echt, maar oogsten is toch wel het mooiste onderdeel van het hele proces. Vandaag kon ik een grote oogst binnenhalen. Helaas ligt er nog wat in mijn tuin dat ik ben vergeten mee te nemen. Hopelijk kan het wat hebben en kan ik het de volgende keer gewoon meenemen. Dus, bedenk er nog even twee courgettes bij als je de foto bekijkt. P_20150821_185105

Linksboven: pompoen en mini-pompoen, rechts ervan tomaten, 2x bosje bloemen, 2,5 bakje bramen,

Voorste rij: linker bakje droogbonen, daarna een bakje sperziebonen, wat aardbeien en hele dikke komkommers. 

Bonenplanten met slierten

Overal om mij heen zie ik in tuinen van die ‘bonenstaken’ staan. Ik weet nu waar de naam vandaan komt want er groeien ook daadwerkelijk bonen langs de stokken. Inmiddels heb ik zelf ook van deze stokken maar die staan naast de tomatenplanten en de kapucijners. Jaja, voor het eerst heb ik ook ‘klimbonen’, de kapucijners kunnen wel tot 2 meter hoog worden. Al had ik ze daarvoor waarschijnlijk eerder en betere steun moeten geven, maar goed. Verder heb ik liever lage bonenplanten. Daar hoef ik niet op tijd stokken naast te zetten, geven mij niet het dilemma of ik deze stokken nog weer moet verstevigen of de vraag hoevéél stokken ik nodig heb enzovoort. Heus, ik ga het eens proberen maar alles in stappen. Dus… dit jaar nog lage bonenplanten.

Dacht ik.

DDSCN1769e bonenplanten groeien goed, razendsnel en zien er prachtig uit. Alleen sommige planten hebben w0at ‘slierten’. Dat kan ik me van vorig jaar helemaal niet meer herinneren eigenlijk. En die droogbonen die ik heb gezaaid, dat zijn toch ook gewoon lage planten…?

Bij nader bestudering van de bonenplanten ontdekte ik dat ik wel degelijk klimbonen heb. En opeens begint mij iets te dagen. Had ik niet ook een soort dat klimt en dat ik vorig jaar nog lekker heb laten liggen omdat ik dat ’te moeilijk’ vond? Waar is dat zakje eigenlijk gebleven?

Een paar dagen later kom ik het zakje tegen. Leeg. En laten die bonen er nu precies hetzelfde uitzien als de Montana, de lage bonenplant. Hmmm… ze zitten dus ook nog eens lekker door elkaar. Ik had nog wat stokken, dus die staan er nu tussen. Niet ‘mooi op tijd’ natuurlijk, maar pas als de plant al hulpeloos om zich heen heeft gegrepen met zijn lange ‘slierten’. Maar goed, wie weet ontdekken ze de prachtige lange bonenstaak nog vóór het te laat is. En wie weet zaai ik volgend jaar wel alleen maar klimbonen omdat ik de smaak te pakken krijg.

Zaaien in juni

DSCN9407 Voorgaande jaren kwam het regelmatig voor dat ik, na eenmaal gezaaid te hebben, het zaad opruimde en er niet meer naar omkeek. Later in het jaar bedacht ik me dan weer dat het toch wel handig was geweest als ik een gespreide oogst had gehad in plaats van alles tegelijk, of dat ik nog even had gekeken of alles wel goed opgekomen was voor het te laat was om nogmaals te zaaien. Dit jaar gaat dat een stuk beter. Al heb ik wel het idee dat ik zo het hele jaar maar in de kleine plantjes blijf zitten 😉

Vorig jaar heb ik voor het eerst wat sperziebonen gehad. Denkend aan de vele verhalen die ik hoorde over mensen hun jeugd die ‘getekend was’ door de vele boontjes in de zomer, had ik me een beetje ingehouden wat zaaien betreft. Tenslotte ben ik maar alleen en hoef ik niet een hele zomer alleen maar bonen te eten. Met als resultaat dat ik een paar keer een halve maaltijd bonen kon eten en dat was het dan. O, oeps…

DSCN9408Of ik dit jaar wél genoeg heb is nog even de vraag, maar inmiddels zitten er 7 verschillende soorten bonen in de grond. Ze hadden vanaf half mei de grond in gemogen maar aangeraden wordt om nog even te wachten als het voorjaar koud is. Je loopt anders het risico dat de bonen gaan rotten omdat ze te lang in de grond zitten voor het warm genoeg is om te ontkiemen. Ik heb goede hoop dat het koude weer nu grotendeels achter ons ligt. In ieder geval zitten er genoeg warme dagen aan te komen om de bonen te laten ontkiemen.

Ik heb niet alleen sperziebonen gezaaid maar ook droogbonen. (of dit de officiële naam is weet ik niet, zo noem ik ze maar) Als de bonen eenmaal goed gedroogd zijn (en een nachtje in de vriezer om eventuele insecten te doden) kun je ze heel lang bewaren, ideaal voor de winter! En het is ook nog eens een goede vleesvervanger, zo word ik nog meer zelfvoorzienend.